ОТВОРЕН ПОВИК за наградата ДЕНЕС 2026 за млад/а визуел(е)н/а уметни(к)/чка во Северна Македонија до 35 години

Организациjaта Факултет за работи што не се учат – ФРУ, Скопје во соработка со Мрежата „Награди за млади визуелни уметници“ (YVAA) Residency Unlimited, Њујорк и Trust for Mutual Understanding, Њујорк

со задоволство го објавуваат Отворениот повик за наградата ДЕНЕС 2026 за млад(а) визуел(е)н/а уметни(к)/чка во Северна Македонија до 35 години.

Наградата ДЕНЕС се доделува на годишно ниво на исклучителна и истакната тековна уметничка практика која подразбира критичко и естетско размислување и дејствување и е единствена награда за млад(а) визуел(е)н/а уметни(к)/чка во земјава од овој вид.

Оваа значајна и независна награда, која се доделува по дваесетти пат во земјава, покрај двомесечната програма за престој на уметници во Њујорк во Residency Unlimited, вклучува и други новини и резиденции. ДЕНЕС исто така овозможува и уникатно искуство на уметниците да бидат дел од специјално наменет едукативен процес во визуелната уметност насловен „Совршениот уметник“, да имаат средби и презентации со интернационална жири комисија и да продуцираат ново дело, во рамки на изложба како финалисти на наградата.

Отворениот повик трае од 16 април до 31 мај, 2026 година, резултатите за тројцата финалисти ќе бидат објавени на 5 јуни, 2026 година.

 Пријавувањето е на следниот линк: https://docs.google.com/…/1FAIpQLSegB0W…/viewform…

Финалистите на наградата ќе ја отворат изложбата на 2 октомври 2026 година во просторот на Сули-ан на Факултетот за ликовни уметности во Скопје кога ќе биде соопштен и добитникот/чката на наградата ДЕНЕС, односно резиденцијален престој во Њујорк во периодот jуни – јули 2027 година.

Досегашни добитници на наградата ДЕНЕС се: Крсто Глигорјадис, Марко Гутиќ Мижимаков, Ѓорѓи Десподов/ Клелија Живковиќ/ Бурџу Мусли, Ивана Мирчевска, Елена Чемерска, Верица Ковачевска, Зорица Зафировска, Иван Ивановски, Филип Јовановски, Велимир Жерновски, Илија Прокопиев, Кристина Божурска, Ѓорѓе Јовановиќ, Ана Ивановска, Борис Петровски, Атанас Ботев, Далибор Тренчевски, ОПА (Опсесивна посесивна агресија) и Славица Јанешлиева.

НАГРАДА ДЕНЕС – НАГРАДА СО ДВОДЕЦЕНИСКИ КОНТИНУИТЕТ

Во 1990 година Венди В. Луерс, основачка и директорка на Фондацијата за граѓанско општество, заедно со претседателот Вацлав Хавел и група на уметници дисиденти најпрво ја основале наградата „Јиндрих Чалупецки“ во Чехословачка за да оддаде признание на уметничката извонредност на младите визуелни уметници, под 35 години, и за да им овозможи искуство на резиденцијален престој во САД.Основачи на наградата во Македонија се Центарот за современи уметности – Скопје во соработка со Фондацијата за отворено општество во Њујорк, почнувајќи од 2002/2003 год. Од 2015 год. водството на организација и имплементација на наградата го превзема организацијата „Факултет за работи што не се учат – ФРУ“. Првичното жири на наградата одлучи да ѝ го даде името по истакнатата уметничка група ДЕНЕС, која постоела во Македонија во периодот од 1953 – 1955 година.Од 2015 до 2023 год, наградата се доделуваше секоја втора година на млад(а) визуел(е)н/а уметни(к)/чка до 35 години. Дополнително, меѓу-годината ФРУ ја организира дискурзивно – едукативната програма „Совршениот уметник“, курирана од Ивана Васева, составена од серија на настани со цел да се зајакне и поттикне знаењето на младите визуелни уметници во земјава. Од 2023 година наградата ДЕНЕС се доделува на годишно ниво и вклучува и други новини и резиденции.Програмата или мрежата на награди за млади визуелни уметници (YVAA – https://www.yvaawards.org/ ) во текот на неколку години беше востановена како интернационална мрежа на слични награди со поддршка од американската фондација Trust from Mutual Understanding. Денес 12 европски земји се дел од оваа мрежа како: Чешка, Словачка, Хрватска, Косово, Србија, Северна Македонија, Босна и Херцеговина, Словенија, Албанија, Бугарија, Унгарија, Црна Гора. Во 2015 година организацијата Residency Unlimited (RU) беше ангажирана како организатор на програмата и како домаќин на резиденцијалната програма во Њујорк.

Повеќе информации за критериумите за аплицирање: http://akto-fru.org/en/Критериуми-за-аплицирање_application-criteria/

Повеќе информации за процесот на избирање: http://akto-fru.org/en/Процес-на-избирање_selection-procedure/

За сите прашања можете да се обратите на: organizationfru@gmail.com или nagradadenes@gmail.com или да ја консултирате веб страната: www.akto-fru.org

___
THIRRJE E HAPUR për çmimin DENES 2026 për artist/e të ri/e të artit viziv në Maqedoninë e Veriut deri në moshën 35 vjeçare

Fakulteti i Gjërave që nuk Mësohen – FRU, Shkup në bashkëpunim me Rrjeti “Çmime për artistë të rinj të arteve vizive” (YVAA), Residency Unlimited, Nju-Jork Trust for Mutual Understanding, Nju-Jork me kënaqësi shpallin Thirrje të Hapur për çmimin DENES 2026 për artist/e të ri/e të artit viziv në Maqedoninë e Veriut deri në 35 vjeç

Çmimi DENES jepet çdi vit për një praktike të jashtëzakonshme dhe të spikatur artistike aktuale që nënkupton të menduarit dhe të vepruarit kritik dhe estetik, si çmimi i vetëm i këtij lloji në vend për një artist/e të ri/e të artit viziv.

Ky çmim domethënës dhe i pavarur, i cili jepet për herë të njëzetë në vendin tonë, përveç një programi dy mujor qëndrimi të artistëve në Nju-Jork në Residency Unlimited, përfshin edhe risi dhe rezidenca të reja. Çmimi DENES gjithashtu ofron një përvojë unike për artistët duke qenë pjesë e një procesi special edukativ i dedikuar arteve pamore apo arteve vizive i titulluar “Artisti i përkryer”, duke pasur takime dhe prezantime me një juri ndërkombëtare dhe duke krijuar një vepër të re, si pjesë e një ekspozite si finalistë për çmimin.

Thirrja e hapur zgjat nga data 16 prill deri më 31 maj të vitit 2026, rezultatet për tre finalistët do të shpallen më 5 qershor të vitit 2026.

Regjistrimi bëhet në adresën: https://docs.google.com/…/1FAIpQLSegB0W…/viewform…

Finalistët e çmimit do ta hapin ekspozitën më 2 tetor 2026 në Suli-an në Fakultetin e Arteve të Bukura në Shkup, ku edhe do shpallen fituesi/fituesja e çmimit DENES, respektivisht një qëndrim rezidencial në Nju-Jork në periudhën qershor – korrik 2026.

Fituesit e mëparshëm të çmimit DENES janë: Kërsto Gligorjadis, Marko Gutiq Mizhimakov, Gjorgi Despodov/ Klelija Zhivkoviq/ Burxhu Musli, Ivana Mirçevska, Elena Çemerska, Verica Kovaçevska, Zorica Zafirovska, Ivan Ivanovski, Filip Jovanovski, Velimir Zhernovski, Ilija Prokopiev, Kristina Bozhurska, Gjorgje Jovanoviq, Ana Ivanovska, Boris Petrovski, Atanas Botev, Dalibor Trençevski, OPA dhe Sllavica Janeshlieva.

ÇMIMI DENES – ÇMIM ME VAZHDIMËSI DYDEKADËSHENë vitin 1990 Uendi U. Luers, themeluese dhe drejtoreshë e Fondacionit të Shoqërisë Civile, së bashku me Presidentin Vaclav Havel dhe një grup artistësh disidentë, themeluan fillimisht Çmimin “Jindrih Çalupecki” në Çekosllovaki për t’i dhënë mirënjohje përsosmërisë artistike të artistëve të rinj të artit viziv nën 35 vjeç dhe për t’u lejuar atyre përvojën e qëndrimit rezidencial në SHBA.Themelues të Çmimit në Maqedoni janë Qendra e Arteve Bashkëkohore – Shkup në bashkëpunim me Fondacionin për Shoqëri të Hapur në Nju-Jork, duke filluar nga viti 2002/2003. Që nga viti 2015 drejtimin e organizimit dhe implementimin e çmimit e ka marrë Organizata “Fakulteti i Gjërave që nuk Mësohen – FRU”. Juria fillestare e çmimit vendosi ta emërojë atë sipas grupit të shquar artistik DENES, i cili ekzistonte në Maqedoni në periudhën nga viti 1953 deri në vitin 1955.Nga viti 2015 deri në vititn 2023, çmim i jepej çdo të dytin vit një artisti/artiste të ri/të re të artit viziv deri në moshën 35 vjeçare. Gjithashtu, FRU-ja në mes të vitit organizon programin diskursiv-edukativ “Artisti i përsosur”, i kuruar nga Ivana Vaseva, i përbërë nga një sërë manifestimesh me qëllim forcimin dhe inkurajimin e njohurive të artistëve të rinj të artit viziv në vend. Nga viti 2023, çmimi DENES jepet çdo vit dhe përfshin risi dhe rezidenca të tjera.Programi ose rrjeti i çmimeve të artistëve të rinj të artit viziv (YVAA – https://www.yvaawards.org/) është krijuar ndër vite si një rrjet ndërkombëtar çmimesh të ngjashme me mbështetjen e Fondacionit Amerikan Trust from Mutual Understanding. Sot, 12 shtete evropiane janë pjesë e këtij rrjeti si: Republika Çeke, Sllovakia, Kroacia, Kosova, Serbia, Maqedonia e Veriut, Bosnja dhe Hercegovina, Sllovenia, Shqipëria, Bullgaria, Hungaria, Mali i Zi. Në vitin 2015, Organizata Residency Unlimited (RU) u angazhua si organizator i programit dhe mikpritës i programit rezidencial të Nju-Jorkut.

Më shumë informacion për kriteret e aplikimit: http://akto-fru.org/en/Критериуми-за-аплицирање_application-criteria/

Më shumë informacion për procesin e përzgjedhjes: http://akto-fru.org/en/Процес-на-избирање_selection-procedure/

Për të gjitha pyetjet tuaja mund t’i drejtoheni: organizationfru@gmail.com, nagradadenes@gmail.com ose të konsultohen me ueb faqen: www.akto–fru.org